Bij S&L Zorg willen we in principe geen dwangmiddelen of -maatregelen toepassen, maar soms is dit toch beter voor de veiligheid van een cliënt. En als het dan toch moet, kiezen we voor de minst ingrijpende vorm en kijken we continu of er manieren zijn om de dwang te verminderen of te verlichten.
Boom Lambertijnenhof Ontmoetingscentrum tuingroep

We spreken van dwang als de cliënt of vertegenwoordiger enige vorm van verzet laat zien bij het toepassen van de maatregel. Als er geen verzet is, is de maatregel met instemming. Als we tegenwoordig dwang toepassen, doen we dat alleen als het besproken is met de begeleiding, wettelijk vertegenwoordiger en behandelaar(s), én het vastgelegd is in het cliëntendossier. Dat is niet iets wat we alleen zo willen doen, maar dit moeten we ook volgens de Wet Bopz, die ons dat voorschrijft.

Wat is de Wet Bopz?

De Wet Bopz staat voor Wet Bijzondere opneming psychiatrische ziekenhuizen. De Wet Bopz regelt de rechten en plichten van de cliënt, zijn of haar vertegenwoordiger en de zorgverleners in psychiatrische ziekenhuizen, maar de wet regelt het ook voor instellingen zoals S&L Zorg. Het doel hiervan is het beschermen van de rechtspositie van de kwetsbare cliënt tegen onnodige vrijheidsbeperking of machtsmisbruik.

Bij S&L Zorg gaat dit altijd over cliënten met een matige of ernstige verstandelijke beperking. De cliënten waarvoor de Wet Bopz geldt bevinden zich in het algemeen op een door het ministerie erkende Bopz-locatie.

Indicatie

Een bopz-indicatie wordt afgegeven door het CIZ (Centrum voor Indicatiestelling Zorg) aan cliënten die niet meer of verminderd in staat zijn zelf te kunnen overzien wat de gevolgen van een opname of een bepaalde handeling zijn. Daarnaast moet S&L Zorg, om de veiligheid van cliënten en de omgeving te kunnen garanderen, een maatregel in kunnen zetten. Als deze indicatie wordt afgegeven dan betekent dat meestal dat de cliënt niet bewust instemt met de opname, maar zich ook niet bewust verzet tegen de opname. Daarbij betekent het dat de instelling verplicht is extra zorgvuldig om te gaan met de behandeling en ook met eventuele maatregelen.

Meer informatie

Wil je meer informatie over de Wet Bopz? Kijk dan ook eens op de volgende websites.

www.minvws.nl: Over de Wet Bopz

www.ciz.nl : Over de Wet Bopz

www.rijksoverheid.nl: folder Curatele, bewind en mentorschap

Vrijheidsbeperkende maatregelen

De maatregelen die we inzetten bij een Bopz-indicatie noemen we vrijheidsbeperkende maatregelen, en zetten we alleen in als de veiligheid van de cliënt en zijn omgeving in gevaar komt en er een geldige Bopz-indicatie is afgegeven.

Voorbeelden van deze maatregelen zijn:

  • fixatie; een gordel in de stoel, een bedhek of een kantelstoel)
  • een bewegingssensor of deursensor
  • op slot doen van een slaapkamerdeur

Sinds juni 2016 past S&L Zorg in overleg met de Bopz-arts en het bestuur geen banden in bed meer toe.

Goedkeuring

Om een vrijheidsbeperkende behandeling te starten moeten de cliënt èn zijn vertegenwoordiger goedkeuring verlenen. Doen ze dit niet (verzet mondeling of non-verbaal) dan zoeken we naar een alternatief voor de behandeling. Het kan voorkomen dat de behandelaar (orthopedagoog of arts) vindt dat het niet inzetten van een maatregel een te groot risico vormt. In dat geval kan worden besloten om toch een maatregel in te zetten. Dit wordt dan een dwang- of noodbehandeling genoemd. Als er een dwang- of noodbehandeling wordt uitgevoerd dan wordt dit door de Bopz-arts altijd gemeld bij de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ).

Een dwangbehandeling wordt ook beschreven in het cliëntendossier. De maatregel mag voortgezet worden zolang dat nodig is. Een noodbehandeling wordt alleen ingezet bij acuut gevaar en mag maximaal zeven dagen duren. In deze periode wordt in overleg met de vertegenwoordiger het verdere traject bepaald.

Belevingsgericht

Wij willen een bijdrage leveren aan de kwaliteit van leven van onze cliënten. Wanneer er onrust is bij cliënten, of ander onbegrepen gedrag, proberen we te achterhalen waar dit vandaan komt. We zullen dan proberen de behandeling hier zo goed mogelijk op aan te passen. Hierbij wordt vaak ook advies van de orthopedagoog, de GZ-psycholoog, de avg-arts en/of de huisarts gevraagd.

Gedragsbeïnvloedende medicatie en maatregelen proberen we zo min mogelijk in te zetten, maar soms is dit niet geheel te vermijden.

Het cliëntendossier

Maatregelen die onder de Wet Bopz vallen leggen we altijd vast in het cliëntendossier van een cliënt. Hierin beschrijven we namelijk alles wat te maken heeft met de zorg rondom de cliënt. Bij het opstellen en wijzigen van maatregelen worden de cliënt èn zijn/haar vertegenwoordiger betrokken. We streven ernaar instemming van zowel de cliënt (voor zover mogelijk) als de vertegenwoordiger te krijgen voor alle onderdelen van het cliëntendossier.

De vertegenwoordiger zal soms mondeling, soms telefonisch en soms schriftelijk, via een handtekening in het cliëntendossier om instemming gevraagd worden, afhankelijk het besluit. Instemming van de cliënt krijgen we door hiernaar te vragen of de cliënt te observeren tijdens de uitvoering van de zorg, waarbij blijkt of dat de cliënt meewerkt of zich juist verzet. Bij de uitvoering van de zorg zullen we zoveel mogelijk rekening houden met de wensen en behoeften van de cliënt.

Dit geldt ook voor de toepassing van eventuele maatregelen. Deze maatregelen worden slechts beperkt en heel zorgvuldig toegepast en alleen als de maatregel een duidelijke meerwaarde heeft voor de cliënt.

Doorgaans heeft S&L Zorg tevreden cliënten. Toch kan er wel eens iets mis gaan. Er ontstaat een klacht over de geboden dienstverlening, de bejegening, of over een besluit dat is genomen. Blijf niet rondlopen met deze klacht of ontevredenheid. S&L Zorg neemt elk signaal van onvrede serieus. 

Dit geldt ook voor de Wet Bopz. Voor klachten over de Wet Bopz kan er contact opgenomen worden binnen S&L Zorg, maar ook met onze eigen Bopz-arts. Daarnaast is het altijd mogelijk om een klacht voor te leggen aan de externe klachtencommissie, waarbinnen ook de Bopz valt. 

Typ hier uw zoekopdracht

X

Send this to a friend